SZALONA KAPELA. STILL CRAZY

 

 

    "Still crazy after all these years" – jak śpiewał Paul Simon. Z kolei Phil Collins nie tak dawno grał pożegnalną trasę „STILL not dead YET”, wspierając się na lasce i wyśpiewując cieńszym głosikiem „Another day in paradise”, podczas gdy jego najmłodszy syn, Nic wybijał solidnie rytm na perkusji do tego nieśmiertelnego hitu. Potem jeszcze na dokładkę Collins wraz z kolegami z Genesis zamknął ostatni rozdział Księgi Rodzaju, przekonując się, że jego muzyka łączy różne pokolenia. Miłe uczucie, kiedy kończy się karierę.

    I podobnie chcą uczynić bohaterowie tego filmu. Jeszcze raz skonfrontować się ze swoją muzyczną przeszłością. Reaktywacja zapomnianej kapeli staje się okazją do przedefiniowania swojego dotychczasowego życia. Powracają demony, nałogi, słabości, urazy, ale w zmęczonych oczach robi się jaśniej, gdy można znów stanąć na scenie i wyśpiewać buntownicze hymny przed starą i nową publicznością

    Kluczowymi słowami są tutaj „still” i „yet”, podkreślające drzemiącą w emerytowanych rockmanach ich muzyczną energię, która „wciąż” gdzieś tam jest oraz to, że „jeszcze” nasi bohaterowie nie zamierzają się poddać. Czas present perfect łączący przeszłość z teraźniejszością, podkreślający ciągłość danego zdarzenia.

    A kim oni są? Poznajcie Strange Fruit. Ktoś kojarzy? Ktoś jadł? Nie? Może wasi rodzice albo dziadkowie? Na te żarty pewnie członkowie zespołu się zżymają, ale metryki się nie oszuka. Ich złote czasy minęły, gdy grali do utraty tchu, pili, ćpali, składając na każdej trasie pokłon bogom rock and rolla. Pamięta ich jednak dobrze syn organizatora festiwalu, na którym kiedyś wystąpili. Teraz to on organizuje podobny festiwal, by znów zaprosić stare zespoły i wskrzesić dawną, dobrą muzykę. Zatem przybywajcie, gdziekolwiek jesteście starzy rockmani.

    Zdaje się krzyczeć w duchu poukładana Karen Knowles (Juliet Aubrey), która z coraz większym znudzeniem ciągnie pracę na lotnisku, gdzie obsługuje zagranicznych gości. To trochę jej przypomina dawne czasy, gdy jako nastoletnia groupie, podróżowała z zespołem Strange Fruit, będąc ich niańką, młodszą siostrą i muzą. Była tą najwierniejszą fanką, która zawsze biła brawo, nawet gdy inni zatykali uszy. To ona najbardziej tęskni za tym zespołem i jego energią, zwłaszcza wtedy gdy dopada ją życiowy kryzys. Rozwód, kłopoty w pracy. Wtedy naprawdę chce się wrócić do przeszłości, gdy człowiek miał tak mało trosk. Jechał przed siebie od koncertu do koncertu, „wtulony w trasy płytki sen”, nie myśląc o niczym poza kolejnym koncertem i kolejną zgrzewką piwa-paliwa, by chłopaki dały radę. A potem kolejny przystanek i kolejny, nie dając szansy na wytchnienie.

 

Nastoletnia córka, Karen przeciera oczy ze zdumienia, widząc, jak jej matka z wielką pasją i zaangażowaniem, a nawet jakąś dziecięcą radością wraca do muzycznej przeszłości, pomagając w reaktywacji zapomnianej kapeli.

 

Gdzie jesteście chłopaki? — Krzyczą matka i córka, chcąc przeżyć razem przygodę życia.

 

    Porozrzucani jak puzzle po różnych zakątkach kraju, żyją w cieniu zwyczajności, zapomniawszy, że kiedyś grali hymn życia w świetle jupiterów. Klawiszowiec, Tony Costello (Stephen Rea) dogląda ze smutkiem swoich automatów z prezerwatywami, które ostatnio jakoś nie schodzą. Czyżby bezpieczny seks nie był w modzie? Czarno-białe klawisze przypominają teraz spadające słupki sprzedaży, do których można by nagrać jakiś przejmujący nokturn. Przyziemne to i żałosne. Zerknijmy powyżej, w niebo! Les Wickes (Jimmy Nail) przechadza się po dachu jednego z kościołów. Nie wszedł tam bynajmniej, by przeżywać jakieś odmienne stany świadomości, w których mógłby skoczyć na główkę. Jest tam, żeby naprawić dach i wyremontować elewację świętego przybytku. Tak teraz zarabia na życie — prowadząc firmę remontową, choć kiedyś mocno szarpał struny w basie i zdzierał gardło na każdym koncercie. Wraz z basem mocno tłukły bębny. Jednak „Beano” Baggott (Timothy Spall) dawno schował perkusję, by teraz zająć się uprawą kwiatów w szkółce ogrodniczej, a przy okazji, żeby między tymi zielskami chować się przed urzędnikami urzędu skarbowego. Potem Spall awansuje na menadżera kapeli Steel Dragon w filmie „Rock star”. A propos najjaśniejszej gwiazdy. Jest jeszcze Ray, wokalista grupy, który chyba najlepiej się urządził ze wszystkich w wielkiej rezydencji. Ten arystokratyczny styl do niego pasuje, bo zawsze czuł się jak gwiazdor, prima balerina, chętniej podpisująca autografy, niż śpiewająca jak należy, co strasznie irytowało Lesa. Zawsze między nimi była zła energia. Potem gdzieś się pogubili między jedną zwrotką whisky a refrenem podwójnej koki. Zmęczony Ray przyznaje, że największą tragedią takich ludzi jak on, było spróbowanie wszystkiego (zwłaszcza tych dziwnych owoców) zbyt szybko, przez co kolejne lata straciły swój smak ekscytacji. Zbyt mocno, zbyt szybko! Świadomość reaktywacji zespołu trochę źle wpływa na nerwy przewrażliwionego wokalisty, który będzie musiał się skonfrontować ze swoim młodszym „ja”, który rzecz jasna kiedyś miał więcej energii i mocniejszy głos. Już dawno porzucił toksyczny, rock and rollowy styl życia. Teraz oddaje się medytacji i miłosnej relacji ze swoją, młodszą przebojową menadżerką, Astrid, a nade wszystko pracuje nad wielką solową płytą. Bill Nighy wcielający się w Raya powtórzy potem tą rolę przewrażliwionego, starzejącego się gwiazdora w filmie „To właśnie miłość”.

    Kogo jeszcze brakuje? Kogo nie słychać w tej polifonii rozmów? Gdzie jest Brian? Liryczna dusza, ostatnie brakujące ogniwo w zespole, nie licząc jego zmarłego przed laty brata, Keitha, który jak na legendę przystało odszedł wśród alkoholu i prochów. Jego duch wciąż gdzieś tu jest i pewnie też czeka na reaktywację. Może Brian też nie żyje? Nikt nie ma z nim kontaktu. Boleśnie przeżył śmierć brata i być może dlatego zupełnie wycofał się z czynnego grania. A nawet zapomniał o Karen, która była jego największą muzą. Umarł dla świata muzyki i żyje gdzieś pod zmienionym imieniem i nazwiskiem niczym mnich. A może czeka właśnie na przebudzenie, na wezwanie jak ostatni rycerz winylowego stołu. Wystarczy tylko, aby przybyli do niego pozostali towarzysze i obudzili go magiczną muzyką Strange Fruit. Te wszystkie legendy, anegdoty, gawędy opowiada i tłumaczy nam równie jowialny członek ekipy, odpowiedzialny za nagłośnienie — Hughie Case (Billy Connolly, dobry kumpel Gerry’ ego Rafferty’ ego). Case pełni tu także zaszczytną rolę kierowcy autobusu, którym zespół podróżuje, zaliczając kolejne, małe kluby, kompromitacje i małe sukcesy. A wszystko po to, by się wypróbować przed tym wielkim występem na festiwalu. Z koncertu na koncert panowie coraz lepiej się dogadują i odzyskują dawną energię. Może to jest przepis na wszelkie kryzysy wieku średniego, gdy można znów wrócić do swoich pasji z przed lat. Burzliwa przeszłość wcale nie jest zamkniętą, umarłą krainą. Gdzieś, kiedyś ją sobie wykreowaliśmy ze swoich marzeń, pragnień, szalonych występków i ona tam jest, czeka za zardzewiałą furtką, by nas przywitać z powrotem.

    My tu gadu gadu, a właśnie muzyka jest tu jedną z głównych bohaterek tego filmu. Niezwykła energia, która spotyka na jednym koncercie tak zupełnie różnych ludzi. Za muzykę zespołu Strange Fruit odpowiedzialni są tutaj rockowi weterani: Chris Difford, Marti Frederiksen (współodpowiedzialny także za muzykę do filmu „U progu sławy), Mick Jones (lider Foreigner). Ich kompozytorskie wysiłki zostały nagrodzone Złotym Globem za najlepszą muzykę. Takie kawałki jak melancholijny „The flame still burns” czy skoczny „All over the world” wpadają w ucho i aż człowiek żałuje, że tylko w tym filmie ugryzł małą cząstkę repertuaru TEJ nieistniejącej kapeli.

    Melancholijna i zabawna, muzyczna opowieść o sile muzyki, która spaja skłócone charaktery, daje szansę na nowe życie, a może nawet daje drugą młodość w tej jesieni życia.